Kościół farny
Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny

Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej

Matka Boża Bolesna
koronowana
22 maja 1754 roku

Diecezja Toruńska

 width=

Chełmno to jedno z najpiękniejszych miast Pomorza, bogate w zabytki, z których większość jest zaliczana do klasy zerowej. Gród, który istniał w tym miejscu już w X wieku, był od roku 1230 główną siedzibą zakonu krzyżackiego. Prawa miejskie otrzymał w 1233 roku. Chełmno powróciło do Polski w roku 1566, stając się w czasie zaborów głównym ogniskiem odrodzenia narodowego.
Zbudowany w XIII wieku przez Krzyżaków gotycki kościół farny jest celem pielgrzymek, głównie z racji cudownego obrazu Matki Bożej Bolesnej, który znajduje się w przepięknej bocznej kaplicy.
Namalowany na drewnie obraz ma kształt kwadratu o boku 115 cm. Przedstawia Maryję z sercem przebitym mieczem, trzymającą na kolanach martwe ciało Jezusa zdjętego z krzyża. Ręce Matki są uniesione wysoko do góry, a pełne bólu oczy zwrócone ku niebu, na którym widać groźnie skłębione chmury. Głowę Maryi otacza aureola z długich promieni. Pierwszy wizerunek chełmińskiej Matki Bożej Bolesnej powstał w wieku XII lub na początku wieku XIV. Obraz, zniszczony w czasie najazdu Szwedów na Polskę, został odtworzony w XVII wieku. Początkowo był on własnością ubogiej i pobożnej rodziny Stołowskich, których niewidomy synek nagle odzyskał wzrok. To i inne cudowne zdarzenia spowodowały, że obraz przeniesiono do kaplicy na Bramie Grubińskiej. Pozostał tam do połowy wieku XVII, a gdy pod wpływem luteranizmu kult Maryi osłabł, przeniesiono go do kościoła farnego, gdzie znowu zaczęły się cudowne uzdrowienia. W roku 1680 kościołem zajęli się księża misjonarze św. Wincentego à Paulo, którzy zaczęli spisywać przypadki łask i cudów dokonywanych przez Matkę Bożą Bolesną.
W połowie XVIII wieku papież Benedykt XIV udzielił zgody na koronację świętego obrazu, której dokonano uroczyście 22 maja 1754 roku. Przez wiele lat w dzień odpustu, 2 lipca, gromadziło się u stóp Matki Bożej Chełmińskiej około 2000 pątników. W późniejszych latach kult nieco osłabł, ale sanktuarium w Chełmnie nadal jest licznie odwiedzane przez czcicieli Maryi.